Artículos

Investigaciones y artículos académicos del Instituto Kurdo de Lausana.

100. Yılı Yaklaşırken Lozan Antlaşması

1639'dan beri iki parçalı olan Kürdistan'ın dört parçaya bölünmesi Lozan Antlaşmasıyla olmuştur. Araştırmacı yazar Hasan Yıldız ile Aydoğan İnal'ın röportajı.

Hasan Yıldız10/05/2026

Stûna Bîra Kolektîf a Gelê Kurd – Dengbêjî

Di nava behra edebiyata devkî ya Kurdî de, ew şaxê ku herî zêde rehên xwe berda nav kûrahiya civakê, bêguman dengbêjî ye. Ligel hemû zextên dagirkerî û asîmîlasyonê, ev hunera qedîm wekî kevneşopiyeke berxwedêr maye û bûye stûna sereke ya çanda Kurdî. Dengbêjî di nava xwe de hem cureyên folklorê û b…

İbrahim Şahin10/05/2026

Metnê Kurmanckîyê ke Çarnîyayê Kirmanckî Ser

Kilmnus: Kirmanckî (Zazakî) lehçeyanê tewr kehenan yê Kurdkî ra yew a û heyf ke panc lehçeyanê Kurdkî mîyan ra aya ke warê nuştişî de tewr erey ca girewto zî ancîya na lehçe ya. Hetanî destpêkê serranê 1970î di mewlîdan û di metnê folklorîkî ke rojnameyê Roja Newe de ça…

Mutlu Can10/05/2026

Neteweperweriya Kurdan û Mekanên Bîrê: Gora Ehmedê Xanî, Meydana Çarçirayê û Helebce

“…jibîrkirin mirin bi xwe ye.” (Ji hevpeyvîna ligel Mehmet Dîcle, Kovara Zarema, hejmar:1, 2014, r. 110) Puxte: Piştî serdema modern, yanê di serdema netewe-dewletê de hin mekanên taybet an jî taybetkirî bi bîra xwe ji bo neteweyan û neteperweriyê her tim bûne xwediyê roleke sereke. M…

Mistefa Dewlemend10/05/2026

‘Dipeyivim; loma ez Âdem im’: Di Qur’ânê de Meseleya Zimên û Bûyîna Mirov

‘Dipeyivim; loma ez Âdem im’: Di Qur’ânê de Meseleya Zimên û Bûyîna Mirov JI ÎNG: FEXRÎYA ADSAY

Kamal Soleimani10/05/2026

‘Kuyruklu Kürt’ten Kanatsız Meleğe: Kolonyal Ahlakın Kıskacı

Büyükçe bir liseydi, kalabalıktı… Polis lojmanlarına yakın olan okulun öğrencilerinin çoğu polis çocuğuydu. Kürd öğrencilerin sayısı bir elin parmaklarını geçmiyordu. Kasım ayında yaşadığımız ani sürgünden sonra, 93’ün son günlerinde, bir Türkiye şehrinde bulunan bu liseye kaydolmuştum. Neredeyse he…

Suad Haymatlos10/05/2026

Iran’s Multination Country: A Historical Approach to Understanding the Lack of a United Opposition

The Iranian ability to remain in power despite the ongoing uprising within the country can be largely attributed to the lack of a united opposition. [1] Given the regime’s extremely oppressive nature, the question arises is why, over the course of more than four decades, a viable political oppositio…

Sirwan Renas10/05/2026

Aqlê Protez ê Kolonîyê

Aqlê protez bê şik bi tilîya xwe çavê xwe derdixe Puxte: Kurdan di şerê cihanê yên duyemîn de derfeta dewletbûnê ji dest xwe revandin. Îro jî derfeteka zerîn bi piranî ji dest xwe revandin. Sedema vê ne bes dijminên wan in. Kêmasîya aqlê Kurd jî roleke mezin dilîze. Kurd begu…

Sharo Garip10/05/2026

Ahlat'taki mezarlık /Selçukluların' midir?

Geçtiğimiz yüzyılda hem yazılı hem sözlü hem de artık hayatımızın vazgeçilmez bir parçası olan günümüz sosyal medya platformlarında, ’Ahlat Selçuklu Mezarlığı: Dünyanın en büyük Türk – İslam Mezarlığı’ cümlesini hep okuduk, duyduk ve halen duymaktayız. Bu söylem genellikle üzerinde kufi işlemeler il…

Baran Zeydanlıoğlu10/05/2026

‘Bitlis ‘ Kürdlerin tarihteki Buhara ve Semerkant’ı

16. ve 18. yüzyıl arasında Bitlis’in ilim irfan merkezleri olan medreseleri, aynı dönemde büyük bir şatafata sahip olan Semerkant ve Buhara ile yarışıyordu. Binlerce yıllık bir geçmişe sahip olan bu kadim şehirlerin adlarını, kimimiz onların İpek Yolu üzerinde bulunmalarından, kimimiz de Timurlenk, …

Baran Zeydanlıoğlu10/05/2026

Welat

Îroke di qelbê me hemiyan evîniyek heye, agirek heye ku em daîma bi wê eşqê, bi wê evîniyê disojin; û ji ber wî agirî em ne xwedanmal in, ne xwedankur in, ne xwedanheyat in. Welhasil hemî tiştê xwe em hazir in di wê rê da bidin. Ew çi eşq e, çi evînî ye? Elbet evîniya welat e.

Abdurrahîm Rahmî Zapsu10/05/2026

Piçikokek Îbret

Ey gelû hevalan! Dinya bi çavlêkirî ava bûye. Mirov çav hevalê xwe diket; ew çawa dixebitit, mirov jî divêt wisa, belku gelektir xebitit. Malûmê we ye, di Kurdistanê da du millet hene. Yek millete me, yek jî milletê Filan. Em we dibînin û di xezetan dixwînin, xebata wan bi şev û roj, mirov lê heyran…

Abdurrahîm Rahmî Zapsu10/05/2026